omroep flevoland

De uitbreiding van Lelystad Airport leidt onder de streep niet tot aantasting van Natura-2000 gebieden in en om Flevoland. De uitstoot van stikstof van het extra vlieg- en wegverkeer blijft binnen de normen of wordt voldoende gecompenseerd.
Dat stelt minister Carola Schouten (Landbouw, Natuurbeheer en Visserij) in het zogeheten ontwerpbesluit natuurvergunning, dat zij vandaag ter inzage heeft gelegd. De vergunning geldt voor 10.000 vliegbewegingen.

Het ministerie heeft de natuurvergunning beoordeeld, die in oktober is ingediend door Lelystad Airport. De luchthaven meende lange tijd dat er voor de uitbreiding geen natuurvergunning nodig was, omdat de uitstoot van stikstof onder de wettelijke grenzen zou blijven.
Vorig jaar maart concludeerden de Commissie voor de milieueffectrapportage en het RIVM dat de stikstofberekeningen onvolledig waren. De zaak was aangespannen door de Samenwerkende Actiegroepen Tegen Laagvliegen (SATL). Daarop heeft de luchthaven nieuwe stikstofberekeningen laten uitvoeren en een zogeheten passende beoordeling opgesteld. Minister Schouten doet hier dus nu een uitspraak over.

Vergunning voor 10.000 vliegbewegingen
Schouten is bereid een natuurvergunning te verlenen voor maximaal 10.000 vliegbewegingen en niet voor de situatie waarin de maximale omvang van 45.000 vliegbewegingen rond 2040 is bereikt. Hoewel de luchthaven de effecten van die maximale groei wel heeft laten onderzoeken en dan voor het wegverkeer overschrijdingen constateert bij vooral het Naardermeer, is er bewust een aanvraag ingediend voor slechts 10.000 bewegingen.

Dat is gedaan omdat maatregelen om de stikstofuitstoot aan de bron op nationaal niveau terug te dringen nog niet volledig zijn gerealiseerd, aldus minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat) in een aanvullende brief. Het gaat dan om het collectief legaliseren van activiteiten (zogeheten PAS meldingen), waarvoor in 2019 aanvankelijk al toestemming was gegeven.

Verder komt het aantal van 10.000 vliegbewegingen overeen met de plannen voor de herindeling van het luchtruim. Totdat die herindeling vanaf 2024 wordt doorgevoerd, is er voor meer vliegverkeer van Lelystad geen plek.

'Overschot' Schiphol compenseert uitstoot Lelystad
Voor alle activiteiten die verband houden met de 10.000 vliegbewegingen voor vakantievluchten, het wegverkeer, de kleine luchtvaart en grondactiviteiten staat minister Schouten de uitstoot van maximaal 67,1 ton stikstofoxide per jaar toe. Dat is na aftrek van dertig procent (28,8 ton) uitstoot, die automatisch ten behoeve komt van de natuur.
De 67,1 ton stikstofdepositie die voor Lelystad Airport nodig is, haalt eigenaar Royal Schiphol Group uit het 'overschot' dat voor Schiphol zelf is berekend. Dit heet extern salderen. Jaarlijks zullen de effecten van de stikstofuitstoot worden gecontroleerd.

Uit de beoordeling blijkt dat de uitstoot van de kleine luchtvaart binnen de grenzen blijft, die in 2012 als uitgangspunt zijn genomen. Het aantal vluchten met kleine vliegtuigen lag in 2019 onder dat van 2012 en zal naar verwachting de komende jaren verder dalen. In de natuurvergunning is rekening gehouden met 103.600 vliegbewegingen tegen 114.507 in 2012.

Uitstoot wegverkeer blijft onder de normen
Ook de uitstoot van het wegverkeer blijft onder de normen als wordt uitgegaan van het aantal auto's dat wordt verwacht bij een luchthaven met maximaal 10.000 vliegbewegingen voor vakantievluchten. Er zijn volgens Schouten geen 'relevante effecten' te verwachten op een afstand van vijf kilometer van een weg, al meldt collega Van Nieuwenhuizen dat hiernaar nog wel extra onderzoek wordt gedaan. De Raad van State oordeelde half januari dat het ministerie van I en W ten onrechte twee rekenmethoden voor de uitstoot van wegverkeer had gebruikt. Het ministerie moet dat corrigeren.

Onder de streep verwacht het kabinet dus geen negatieve gevolgen voor de Natura 2000-gebieden als de Oostvaardersplassen, Markermeer en IJmeer, IJsselmeer, Lepelaarsplassen, Ketelmeer, Vossemeer, de Veluwe Randmeren, het Eemmeer en Gooimeer. Startende vliegtuigen komen niet binnen twee kilometer van deze gebieden. Ook vliegen ze nooit lager dan 3.000 voet (900 meter) over zo'n gebied (in de praktijk alleen het Ketelmeer), stelt de minister.

Overigens schrijft Schouten dat het RIVM in januari nog enkele fouten ontdekte in de emissiegegevens voor stikstofberekeningen van kleine vliegtuigen. Die zijn op het laatste moment gecorrigeerd.

Tegenstanders kritisch over vergunning
Op Twitter uitten Kamerleden en actiegroepen flinke kritiek op het besluit van Schouten. Eppo Bruins (ChristenUnie) vindt het opvallend dat er een vergunning voor slechts 10.000 vliegbewegingen wordt gegeven: "Als je een vergunning vraagt voor slechts een kwart van het project, is er ook maar een kwart van het verkeer en blijven allerlei wegen qua voertuigaantallen en stikstofuitstoot onder de rekendrempel."

Suzanne Kröger (GroenLinks) spreekt van "Reken je rijk": "Op basis van een besluit over geluid uit 2008 claimt Schiphol stikstofruimte. Ze hebben zelfs recht op zoveel vervuiling dat niet alleen Lelystad Airport open kan, maar ze ook nog grotere en meer vervuilende toestellen in kunnen zetten." Cem Lacin (SP) speekt van "stikstofgesjoemel."

Belanghebbenden kunnen zienswijzen indienen
GroenLinks-Kamerlid Laura Bromet had minister Schouten vorige week opgeroepen om geen oordeel te vellen over de aanvraag en die controversieel te verklaren. Dat zou in lijn zijn met een eerder besluit van de Kamer om Lelystad Airport controversieel te verklaren, zodat het demissionaire kabinet geen besluit zou kunnen nemen.

Schouten liet de Kamer vrijdag weten hieraan geen gehoor te kunnen geven. In de procedure rond de aanvraag voor een natuurvergunning is geen rol voor het parlement weggelegd. Wel kunnen er door belanghebbenden tot en met 29 maart zienswijzen worden ingediend en later beroep aangetekend worden bij de Raad van State.